Posted on

Dieta wegetariańska – na czym polega? Jak stosować?

BioTrendy - Dieta wegetariańska

Wbrew powszechnej opinii odpowiednia dieta wegetariańska doskonale sprawdzi się w każdym domu. Amerykańskie Stowarzyszenie Dietetyczne oraz Dietetycy Kanady potwierdzili, że starannie dobrany wegetariański plan żywieniowy jest zdrowy, spełnia zapotrzebowanie organizmu na witaminy, makro- i mikroskładniki, a także zapewnia korzyści zdrowotne przy zapobieganiu oraz leczeniu określonych chorób 1. Wyróżniamy następujące odmiany wegetarianizmu:

  • Weganizm – spożywanie produktów pochodzenia roślinnego;
  • Witarianizm – spożywanie surowych (nieprzetworzonych) owoców i warzyw;
  • Frutarianizm – spożywanie surowych (nieprzetworzonych), bez pestek i skórki owoców;
  • Dieta makrobiotyczna – spożywanie produktów surowych (nieprzetworzonych), głównie zbożowych, owoców i warzyw;
  • Laktowegetarianizm – spożywanie produktów pochodzenia roślinnego oraz mleka i jego przetworów;
  • Laktoowowegetarianizm – spożywanie produktów pochodzenia roślinnego oraz mleka i jego przetworów, jaj i tłuszczy zwierzęcych;
  • Laktoowopescowegetarianizm – spożywanie produktów pochodzenia roślinnego oraz mleka i jego przetworów, jaj i tłuszczy zwierzęcych, a także ryb i owoców morza;
  • Semiwegetarianizm – spożywanie produktów pochodzenia roślinnego oraz mleka i jego przetworów, jaj i w ograniczonej ilości ryb i drobiu.

Najprościej rzecz ujmując, wegetarianizm to dieta oparta wyłącznie na roślinach oraz produktach pochodzenia zwierzęcego, aczkolwiek z pominięciem mięsa, ryb oraz owoców morza. Niniejszy plan żywieniowy dotyczyć będzie zatem ogólnej odmiany wegetarianizmu, zwanej weganizmem.

PROGRAM DIETY

W. Łukaszewski w książce “Wegetarianizm w praktyce” wskazuje najważniejsze zasady, niezbędne w przypadku diety wegetariańskiej 2:

  • Będąc na diecie wegetariańskiej zmuszeni jesteśmy zrezygnować z odżywek np. tych dla sportowców, gdyż zawierają one części pochodzenia zwierzęcego np. krew, kości, wątrobę;
  • W czasie diety wegetariańskiej musimy unikać produktów zawierających zwierzęce składniki np. żółtych serów dojrzewających, galaretek, niektórych gatunków pieczywa;
  • Przy diecie wegetariańskiej niezbędne jest przygotowywanie posiłków samodzielnie, gdyż większość dań w restauracji zawiera produkty pochodzenia zwierzęcego;
  • W czasie diety wegetariańskiej należy pić dużo wody oraz soków owocowych;
  • Wegetarianin winien unikać żywności przetworzonej, a także produktów sygnowanych GMO.

Dieta metaboliczna - na czym polega? Jak stosować?

JADŁOSPIS PODCZAS DIETY

Oto spis produktów dozwolonych w czasie diety wegetariańskiej, sporządzony na podstawie publikacji specjalistów ze Szpitala Uniwersyteckiego w Krakowie 3.

PRODUKTY I POTRAWY DOZWOLONE:

  • Napoje: niegazowana woda mineralna, herbata ziołowa i owocowa, soki warzywne oraz owocowe, napoje mleczne.
  • Pieczywo: chleb pozbawiony produktów pochodzenia zwierzęcego, w tym chleb razowy pełnoziarnisty, bułki razowe, pieczywo z dodatkiem nasion słonecznika, dyni oraz sezamu.
  • Dodatki do pieczywa: sery pleśniowe i twarogowe, miód, dżemy, masło.
  • Zupy i sosy: zupy i sosy na bazie wywarów warzywnych (w tym zupa pomidorowa, jarzynowa owocowa, ziemniaczana etc.), sosy warzywne, grzybowe, z dodatkiem mąki razowej.
  • Dodatki do zup: wszelkiego rodzaju kasza gryczana gruboziarnista, w tym jęczmienna, dziki, biały i brązowy ryż, ziemniaki, makaron ryżowy, sojowy i gryczany, nasiona roślin strączkowych.
  • Potrawy bezmięsne i półmięsne: budynie na bazie kasz gryczanej i jęczmiennej, risotto z warzywami, grzybami bądź orzechami, kotlety sojowe, z soczewicy bądź fasoli, leniwe pierogi, łazanki z kapustą i grzybami, owocowe knedle.
  • Tłuszcze: oliwa z oliwek, olej z pestek winogron i dyni, olej lniany oraz olej słonecznikowy.
  • Owoce: wszystkie owoce świeże, sezonowe, nieprzetworzone, w tym jabłka, śliwki, gruszki, brzoskwinie, morele, truskawki, banany, maliny, agrest, porzeczki, wiśnie oraz czereśnie.
  • Warzywa: wszelkiego rodzaju warzywa nieprzetworzone, w tym marchewka, szpinak, kapusta (każda), cebula, dynia, pomidor pietruszka, papryka.
  • Desery: budynie oraz kisiele z owocami, owocowe i mleczne galaretki, musy owocowe.
  • Przyprawy: każdego rodzaju pochodzenia roślinnego np. tymianek, kminek, majeranek, koperek, zielona pietruszka, ziele angielskie.

PRODUKTY I POTRAWY DOZWOLONE W UMIARKOWANYCH ILOŚCIACH:

  • Napoje: gazowana woda mineralna oraz mleko roślinne.
  • Pieczywo: pieczywo jasne.
  • Dodatki do pieczywa: żółte i topione sery.
  • Zupy i sosy: tzn. zupy rozdrobnione.
  • Dodatki do zup: drobnoziarniste kasze, makaron nitki z jasnej mąki.
  • Potrawy bezmięsne i półmięsne: budynie na bazie rozdrobnionych kasz, placki ziemniaczane.
  • Tłuszcze: olej rzepakowy.
  • Owoce: owoce mrożone oraz rozdrobnione (przetworzone).
  • Warzywa: warzywa przetworzone, rozdrobnione oraz surowe soki warzywne.
  • Desery: tarty owocowe.
  • Przyprawy: musztarda, słodka papryka, pieprz ziołowy.

PRODUKTY I POTRAWY ZAKAZANE:

  • Napoje: napoje alkoholowe, produkty o dużej zawartości cukru, mocna kawa.
  • Pieczywo: pieczywo cukiernicze oraz francuskie.
  • Dodatki do pieczywa: wszelkiego rodzaju wędliny i szynki, konserwy mięsne, parówki, podroby.
  • Zupy i sosy: zupy i sosy na bazie wywarów mięsnych i kostnych, a także rosoły.
  • Mięso, drób, ryby, wędliny: całkowicie zakazane wszystkie gatunki mięs (drób, wołowina, wieprzowina, dziczyzna, baranina), konserwy mięsne, parowki, szynki i wędliny, podroby (wątróbka, flaczki, żołądki, płucka), ryby i owoce morza.
  • Potrawy bezmięsne i półmięsne: wszystkie potrawy na bazie mięsa, w tym krokiety, bigos, fasolka po bretońsku, gulasze, kotlety schabowe i piersi z kurczaka, duszone i pieczone mięsa.
  • Tłuszcze: margaryna twarda, słonina i boczek, łój oraz smalec.
  • Owoce: owoce konserwowe wysokosłodzone.
  • Warzywa: marynowane, solone oraz przetworzone.
  • Desery: wszelkiego rodzaju słodycze z dużą zawartością tłuszczu, w tym: chałwa, lody, torty, czekolada, batony.
  • Przyprawy: ostre przyprawy oraz ocet spirytusowy.

Przykład dania wegetariańskiego wg książki kucharskiej Marii Grodeckiej:

Omlet serowy

„3 dag mąki rozprowadzić dokładnie w pół szklance mleka, maślanki lub serwatki. Następnie dodawać kolejno 4 żółtka, a na końcu 15 dag utartego żółtego sera. Do smaku sól i odrobina papryki. Osobno siekamy pęczek naci pietruszki i dodajemy do masy razem z pianą ubitą z 4 białek. Na dużej patelni rozgrzewamy tłuszcz i wylewamy całą masę omletową. Po 5 minutach, gdy spód się lekko zrumieni, patelnię należy wsunąć na parę minut do rozgrzanego już wcześniej piekarnika. Podzielony na 4 porcje omlet podajemy z ziemniakami puree i zieloną sałatą ” 4.

PRZECIWWSKAZANIA

Dieta wegetariańska nie jest zalecana dzieciom oraz młodzieży w okresie dojrzewania, a także kobietą w ciąży. Duży niedobór żelaza w diecie sprawia, że panie borykające się z menstruacją zmuszone są uzupełniać ten pierwiastek poprzez suplementacje zewnętrzną. Dodatkowo plan ten nie jest wskazany dla osób w podeszłym wieku.

MOŻLIWE DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE

Nieodpowiednia, mało urozmaicona dieta wegetariańska może powodować szereg skutków ubocznych, w tym:

  • Zaburzenia nastroju oraz depresję;
  • Zachwianie cyklu menstruacyjnego u kobiet;
  • Choroby układu nerwowego;
  • Awitaminoza;
  • Spadek kondycji i wytrzymałości fizycznej;
  • Niedokrwistość.

BIBLIOGRAFIA:

Dieta metaboliczna - na czym polega? Jak stosować?

Powyższe opracowanie przedstawia wiedzę i poglądy jej autorów według stanu na dzień sporządzenia niniejszego opracowania, które zostało przygotowane z zachowaniem należytej rzetelności oraz staranności przy utrzymaniu zasad metodologicznej poprawności, a także obiektywizmu na podstawie ogólnodostępnych informacji, pozyskanych ze źródeł wiarygodnych według serwisu BioTrendy.pl w dniu publikacji opracowania. Serwis BioTrendy.pl nie gwarantuje jednakże ich kompletności oraz dokładności, w szczególności, w przypadku, gdyby informacje na podstawie, których wspierano się przy sporządzaniu powyższego opracowania okazały się niekompletne, niedokładne lub nie w pełni odzwierciedlały stan faktyczny. Serwis BioTrendy.pl nie ponosi odpowiedzialności za decyzje podjęte na podstawie niniejszego opracowania, ani za szkody poniesione w wyniku tych decyzji. Powielanie bądź publikowanie w jakiejkolwiek formie niniejszego opracowania, lub jego części, oraz zwartych w nim informacji, czy wykorzystywanie materiału do własnych opracowań celem publikacji, bez uprzedniej, pisemnej zgody właścicieli serwisu BioTrendy.pl jest zabronione. Powyższe opracowanie stanowi utwór i jest prawnie chronione zgodnie z Ustawą z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. 1994 nr 24 poz. 83 z późn. zm.).Protected by Copyscape

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.