Posted on

📝 Zielona herbata – właściwości i zastosowanie

BioTrendy - Zielona herbata PL - właściwości i zastosowanie

Herbata – drugi po wodzie najczęściej spożywany napój na świecie. Swoją wszechobecną popularność niewątpliwie zawdzięcza mnogości sposobów przyrządzania i konsumpcji. Podstawowym składnikiem każdej herbaty jest liść zimozielonej rośliny nazywanej w języku polskim herbatą chińską (łac. Camellia sinensis) rodzimej górskim klimatom Azji 1. Współcześnie ziele to zostało spopularyzowane i wprowadzone na całym świecie – można ją znaleźć na każdym kontynencie, a nawet kupić w postaci rośliny doniczkowej. Uprawy Camellii to przede wszystkim Azja, w drugiej kolejności Afryka, następnie Ameryki, Europa, na Oceanii kończąc. Pięć wywarów cieszących się największym zainteresowaniem to herbaty: czarna, biała, zielona, ulung i pu-erh.

W centrum naszego zainteresowania w tym artykule stawiamy herbatę zieloną. W przeciwieństwie do odmiany czarnej (najpopularniejszej), liście przeznaczone do parzenia herbaty zielonej po zebraniu nie są poddawane żadnym procesom fermentacji, a jedynie jak najszybciej suszone, aby wspomnianej oksydacji zapobiec. Dzięki takiemu przygotowaniu suszu zachowuje on więcej cennych mikroelementów i składników rośliny, a także pozwala produktowi końcowemu (zwykle wywarowi) osiągnąć unikalny, delikatniejszy smak 2. Tradycyjnie herbatę zieloną parzy się w temperaturach poniżej wrzenia (60-90 °C) stosunkowo krótko (pół do trzech minut).

DZIAŁANIE NA ORGANIZM

Zielona herbata, podobnie jak pozostałe herbaty, jest spożywana głównie dla swoich unikatowych walorów smakowych. Współcześnie na rynku mamy do wyboru wiele różnych producentów herbaty zielonej, których towary różnią się nie tylko odmianą uprawianej rośliny, ale także ściśle przestrzeganymi sposobami pielęgnacji tego niesamowitego krzewu 3. Dzięki takiej mnogości szczepów i technik każdy może znaleźć swoją ulubioną markę i cieszyć się najbardziej wysublimowanymi sensacjami smakowymi jakie oferuje zielona herbata. Jej niesfermentowana natura sprawia, że herbata zielona lepiej gasi pragnienie niż np. odmiana czarna. Jest też często proponowana w rozwiązaniach dietetycznych, ze względu na minimalną wartość kaloryczną (ok. 1 kaloria na 100 mL). Pomimo tego, że herbaty zielone są najczęściej pite z nawyku lub dla smaku, mają one także niebagatelny wpływ na organizm człowieka. Regularne spożywanie herbaty zielonej w dowolnej postaci (nie tylko wywaru, ale również np. suplementu diety) spowalnia rozwój chorób Alzheimera oraz Parkinsona (składnik EGCG 4), wspomaga leczenie reumatyzmu (również EGCG 5), przyspiesza metabolizm i usprawnia funkcjonowanie ludzkiego systemu odpornościowego (katechiny i teaniny 6), obniża ryzyko chorób układu krwionośnego, a w połączeniu z innymi czynnikami może być efektywnym sposobem zapobiegania raka 7. Zawartość kofeiny, która w herbacie zielonej wcale nie jest mniejsza niż w czarnej, dodatkowo pobudza i pozwala lepiej skupić myśli. Jak większość wywarów roślinnych ma również działanie moczopędne. Do mniej popularnych właściwości leczniczych herbaty zielonej zaliczają się te dotyczące jej aplikacji bezpośrednio na skórę w postaci kompresów i okładów. Badania wykazują działanie przeciwzapalne, redukujące szkodliwe działanie promieniowania UV 8, zwalczające trądzik 9 oraz przywracające skórze elastyczność i odporność 10. Pomimo licznej krytyki badań prowadzonych nad herbatą zieloną – należy zwrócić uwagę, że dotyczy ona głównie niewielkiej ilości badań, a nie ich jakości – statystyki dowodzą, że osoby regularnie spożywające herbaty żyją dłużej 11; a więc nawet największy sceptyk musi przyznać, że jednak „coś jest na rzeczy”.

SUPLEMENTACJA

Herbata zielona na rynku polskim jest dostępna w przeróżnej formie. Do przygotowania w tradycyjnej postaci wywaru możemy odnaleźć rozwiązania w postaci porcjowanych torebek (zaparzek), suszonych liści (sproszkowanych lub nie) lub też jako produkt „instant” czyli rozpuszczalny proszek bądź granulki. Jako suplement diety mamy do wyboru pomiędzy proszkiem i kapsułkami, obie postaci wyprodukowane na bazie naturalnego ekstraktu z zielonej herbaty. W sporządzaniu kompresów na skórę sprawdzi się każdy produkt zawierający wspomniany ekstrakt. Opcji jest więc wiele i ostatecznie wybór sprowadza się to do uznania, co jest dla nas najwygodniejsze.

SUPLEMENTY DIETY ZAWIERAJĄCE ZIELONĄ HERBATĘ (1):


(1) Powyższe zestawienie przedstawia najczęściej wybierane produkty w danej kategorii, w ramach serwisu BioTrendy.pl

STOSOWANIE

Jako wywar zaleca się nie przekraczać codziennej porcji 3 do 5 kubków herbaty (720-1200 mL). W postaci ekstraktu typowo stosowane porcje to 400-500 mg. Należy zachować ostrożność, gdyż spożycie zbyt dużej ilości (10 mg – 29 mg/kg/dobę) grozi niewydolnością wątroby 12. Przy stosowaniu jako kompres na skórę nie wykazano żadnej toksyczności dla codziennego stosowania w badaniu trwającym 16 tygodni. Nie jest wskazanym spożywać herbatę zieloną doustnie na pusty żołądek (w dowolnej postaci).

MOŻLIWE DZIAŁANIA NIEPOŻĄDANE

Herbata zielona jako produkt konsumowany masowo na całym świecie, nie charakteryzuje się żadnymi skrajnymi efektami ubocznymi (o ile jest spożywana w odpowiednich ilościach). Niebezpieczeństwem może być stosunkowo wysoka zawartość fluoru, co może doprowadzić do przedawkowania w przypadkach konsumpcji przekraczającej zalecane normy. Dodatkowo, herbata zielona bezpośrednio niweluje wszelkie pozytywne efekty chemioterapii, a więc nie powinna być spożywana przez osoby w trakcie takiego rodzaju leczenia 13. Zaobserwowano także negatywny wpływ na działanie wątroby przy konsumpcji zbyt dużych porcji ekstraktu z zielonej herbaty 12.

BIBLIOGRAFIA:

    1. J. G. Vaughan, C. A. Geissler: „Rośliny jadalne”. Prószyński i S-ka, Warszawa 2001. ISBN 83-7255-326-2.
    2. Khan N., Mukhtar H.: „Tea and health: studies in humans” (ang.) w „Current Pharmaceutical Design”.
    3. National Center for Complementary and Integrative Health, US National Institutes of Health: „Green tea” (ang.).
    4. Nurulain T. Zaveri: „Green tea and its polyphenoliccatechins: Medicinaluses in cancer and noncancerapplications” (ang.) publikacja w „Life Sciences”.
    5. Anil K. Singh, Sadiq Umar, SharayahRiegsecker, MukeshChourasia, Salahuddin Ahmed: „Regulation of Transforming Growth Factor β–Activated Kinase Activation by Epigallocatechin‐3‐Gallate in RheumatoidArthritisSynovialFibroblasts: Suppression of K63‐Linked Autoubiquitination of Tumor Necrosis Factor Receptor–Associated Factor 6”.
    6. European Food Safety Authority: „Scientific Opinion on the substantiation of health claims related to Camellia sinensis (L.) Kuntze (tea), includingcatechins in green tea, and improvement of endothelium-dependent vasodilation (ID 1106, 1310), maintenance of normal blood pressure (ID 1310, 2657), maintenance of normal blood glucose concentrations (ID 1108), maintenance of normal blood LDL cholesterol concentrations (ID 2640), protection of the skin from UV-induced (includingphoto-oxidative) damage (ID 1110, 1119), protection of DNA from oxidative damage (ID 1120, 1121), protection of lipids from oxidative damage (ID 1275), contribution to normal cognitivefunction (ID 1117, 2812), “cardiovascular system” (ID 2814), “invigoration of the body” (ID 1274, 3280), decreasingpotentiallypathogenic gastro-intestinalmicroorganisms (ID 1118), “immune health” (ID 1273) and “mouth” (ID 2813) pursuant to Article 13(1) of Regulation (EC) No 1924/2006” (ang.).
    7. Maryam R. Sartippour, Richard Pietras et al.: „The combination of green tea and tamoxifen is effective against breast cancer” (ang.).
    8. Reuter J., Merfort I., Schempp C. M.: „Botanicals in dermatology: an evidence-based review” (ang.).
    9. Mahmood T., Akhtar N., Moldovan C.: „A comparison of the effects of topicalgreen tea and lotus on facial sebum control in healthyhumans” (ang.).
    10. Katiyar SK., Ahmad N., Mukhtar H.: „Green tea and skin” (ang.).
    11. Tang J., Fang L., Jin Y. et al.: „Tea consumption and mortality of all cancers, CVD and all causes: a meta-analysis of eighteen prospective cohort studies” (ang.).
    12. Sarma D.N., Barrett M. L. et al.: „Safety of green tea extracts: a systematic review by the US Pharmacopeia” (ang.).
    13. Jia L., Liu F. T.: „Why Bortezomib Cannot go with ‘green’?” (ang.) w „Cancer Biol Med”.

Powyższe opracowanie przedstawia wiedzę i poglądy jej autorów według stanu na dzień sporządzenia niniejszego opracowania, które zostało przygotowane z zachowaniem należytej rzetelności oraz staranności przy utrzymaniu zasad metodologicznej poprawności, a także obiektywizmu na podstawie ogólnodostępnych informacji, pozyskanych ze źródeł wiarygodnych według serwisu BioTrendy.pl w dniu publikacji opracowania. Serwis BioTrendy.pl nie gwarantuje jednakże ich kompletności oraz dokładności, w szczególności, w przypadku, gdyby informacje na podstawie, których wspierano się przy sporządzaniu powyższego opracowania okazały się niekompletne, niedokładne lub nie w pełni odzwierciedlały stan faktyczny. Serwis BioTrendy.pl nie ponosi odpowiedzialności za decyzje podjęte na podstawie niniejszego opracowania, ani za szkody poniesione w wyniku tych decyzji. Ponadto serwis BioTrendy.pl nie stanowi oraz nie zastępuje porady lekarskiej, a także nie prowadzi działalności leczniczej polegającej na udzielaniu świadczeń zdrowotnych w rozumieniu art. 3 ust 1 ustawy o działalności leczniczej. Powielanie bądź publikowanie w jakiejkolwiek formie niniejszego opracowania, lub jego części, oraz zwartych w nim informacji, czy wykorzystywanie materiału do własnych opracowań celem publikacji, bez uprzedniej, pisemnej zgody właścicieli serwisu BioTrendy.pl jest zabronione. Powyższe opracowanie stanowi utwór i jest prawnie chronione zgodnie z Ustawą z 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (Dz. U. 1994 nr 24 poz. 83 z późn. zm.).

Protected by Copyscape

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany.